Maarten van Buuren schreef een boek over nauwe band tussen de existentialistische filosofie en het werk van Ludwig Binswanger, een belangrijke grondlegger van de psychiatrie. Als we echt willen weten wie we zijn, moeten we volgens Van Buuren beter naar de waanzin kijken.

‘Binswangers visie op waanzin heeft verregaande consequenties voor de manier waarop we ons tot waanzin verhouden. Als de gekken niet wezenlijk van ons verschillen, betekent het dat onze eigen wereld in hun krankzinnige werelden weerspiegeld wordt. Ik schrik daar niet van. Integendeel.’

Wat maakt ons mens? Dit is een van de grote vragen van de filosofie. Volgens Maarten van Buuren is het antwoord te vinden in de waanzin. Als een lachspiegel toont de waanzin wat er gebeurt als de fundamenten onder het menszijn wegvallen. In De gek als medemens laat Van Buuren ons uitgebreid in deze spiegel kijken. Hij doet dat aan de hand van casestudies uit het werk van de Zwitserse psychiater Ludwig Binswanger, waarin patiënten en hun behandelingen worden beschreven. Wat de mens tot mens maakt blijkt op die momenten dat zijn wereld vorm en samenhang verliest, hij uit het vangnet van zijn sociale contacten valt en zichzelf kwijtraakt.

De fascinatie van Maarten van Buuren voor de existentiële psychoanalyse van Ludwig Binswanger komt voort uit zijn eigen ervaring. In Kikker gaat fietsen! (2008) beschrijft hij hoe zijn leven ontspoorde toen hij in een depressie raakte. Hij wist zijn bestaan weer op de rails te krijgen dankzij een combinatie van pillen, praten en fietsen, maar veel vragen bleven onbeantwoord. In De gek als medemens, een filosofische verdieping van Kikker gaat fietsen!, onderzoekt Van Buuren het verband tussen waanzin en existentie en de manier waarop deze begrippen elkaar wederzijds definiëren.

Maarten van Buuren (1948) is emeritus-hoogleraar Franse letterkunde aan de Universiteit Utrecht. Hij publiceerde onder meer De innerlijke ervaring, Kikker gaat fietsen! en meerdere boeken over Spinoza. Zijn voorlaatste boek is Quantum, de oerknal en God. Filosofische perspec-tieven op de quantummechanica.

Maarten van Buuren | De gek als medemens | paperback met flappen | 184 pagina’s | €19,99 | Verschijnt: 5 april | ISBN: 97890 477 14 484 | Neem voor meer informatie contact op met Jochem Salemink | 010 206 29 29 | 06 48 18 37 21 | jochem@lemniscaat.nl


April is niet alleen de Maand van de Filosofie, 22 april is bovendien de Dag van de Aarde. Wereldwijd al sinds 1970 – in Nederland sinds 2002 – maar de kans bestaat dat je er nog nooit van hebt gehoord. In de Maand van de Filosofie is er tot nu toe weinig aandacht voor geweest. En dat zegt veel over de verhouding tussen ons en de aarde, en tussen de filosofie en de aarde: intieme vreemden! Want wij zijn zelf de aarde en het is inmiddels dringend nodig dat we ernaar gaan omkijken als ons eigen vlees en bloed. Als de Dag van de Aarde niet bestond dan zou die uitgevonden moeten worden!

Op de vooravond van de Dag van de Aarde buigen bevlogen denkers en doeners zich over de betekenis van de aarde in het licht van de ecologische crisis. Deze Nacht van de Aarde is het begin van een lange en levendige traditie waarbij de filosofie elk jaar opnieuw in het teken wordt gesteld van onze verbondenheid met het grotere geheel.

Sprekers:

Vincent Blok, techniekfilosoof aan Wageningen Universiteit, schreef ‘Van wereld naar aarde. Filosofische ecologie van een bedreigde planeet’ (Boom 2022).

Robbert Bodegraven, directeur Humanistisch Verbond, schreef ‘Radicaal anders. Twaalf visionaire denkers over klimaat en rechtvaardigheid’ (Lemniscaat 2022).

Jan Warndorff, humanisticus en vertaler, schreef ‘Ik ben de wereld. Anders denken in de 21e eeuw’ (Lemniscaat 2021).

Jessica den Outer is als jurist gespecialiseerd in rechten voor de Natuur. Zij is één van de jongste experts op dit gebied bij het VN-Harmony with Nature netwerk en schrijft een boek over rechten voor de Natuur.

Renske Wienen is klimaatactivist bij Extinction Rebellion en wijkraadslid in Rotterdam Centrum.

Caroline Suransky is universitair hoofddocent aan de Universiteit voor Humanistiek in Utrecht. Haar onderzoek richt zich op sociale verandering en humaniteit in een geglobaliseerde wereld.

Henk Manschot, emeritus hoogleraar Universiteit voor Humanistiek, schreef ‘Blijf de aarde trouw. Pleidooi voor een Nietzscheaanse terrasofie’ (Van Tilt, 2016).

Locatie:
Donderdag 21 april 2022, vanaf 20:00
De Witte Lely, Oudegracht 296 (aan de werf), Utrecht

Aanmelden:

Een kaartje voor de Nacht van de Aarde kost 10,- euro voor niet-studenten en 2,50 euro voor studenten met een studentenkaart.
Bij binnenkomst krijgt iedere bezoeker een exemplaar cadeau van het boek Jongeren. Klimaat. Nu. Manifest voor klimaatrechtvaardigheid (Lemniscaat 2021).
Je kunt je aanmelden voor de Nacht van de Aarde (of vragen stellen over het programma) door een e-mail te sturen naar jochem@lemniscaat.nl
Wees er snel bij want vol is vol!

April is traditioneel de Maand van de Filosofie en dit jaar schreef Paul Verhaeghe speciaal hiervoor het mooie en verrassende essay Intieme vreemden. Dit essay verschijnt op vrijdag 1 april en is tijdens de Maand van de Filosofie voor slechts 4,99 te koop in de boekwinkel!

In Intieme vreemden onderzoekt Paul Verhaeghe hoe ons zelfbeeld door de eeuwen heen veranderde zonder dat we er echt achter kwamen wie wij zijn. We werden zondaars die onze aardse driften moeten wantrouwen, rationele wezens die de zuivere rede beoefenen en talenten die werken aan een betere versie van onszelf. De enige constante is het gevoel dat we tekortschieten. We blijven vertwijfeld, soms zelfs vervreemd achter.

Wie we zijn wordt in grote mate bepaald door onze intimiteit met anderen: onze ouders, onze geliefden, onze kinderen. Maar hoe intiem we ook met elkaar zijn, toch willen we ons ook steeds weer losmaken, zelfstandig zijn.

Welke tegengestelde krachten zijn hier aan het werk? Op zoek naar antwoorden neemt Paul Verhaeghe ons mee op een spannend gedachte-experiment waarbij hij Freuds Eros- en Thanatosdrift als vertrekpunt neemt om te eindigen bij de thermodynamica. Kan het zijn dat ons maken en vernietigen, onze intimiteit en onze vervreemding, niets meer zijn dan menselijke variaties op kosmische processen die het universum al sinds de oerknal bepalen?

Paul Verhaeghe (1955) is emeritus hoogleraar aan de Universiteit Gent. Daarnaast is hij praktiserend psychoanalyticus. Hij is auteur van verschillende boeken over mens en maatschappij, waaronder Liefde in tijden van eenzaamheid, Identiteit, Autoriteit en intimiteit. Recent verscheen zijn essay Houd afstand, raak mee aan (2020). Zijn werk is in meerdere talen vertaald.

Paul Verhaeghe | Intieme vreemden | Essay van de Maand van de Filosofie 2022 | paperback | 80 pagina’s | ISBN: 97890 477 14 460 | €4,99 | Verschijnt op 1 april | Meer info: jochem@lemniscaat.nl

‘Een uitgedoofde discussie is een grotere bedreiging voor de democratie dan ons kokende bloed.’ Dit concluderen filosofiedocenten Olle Spoelstra, Frank-Jan van Triest, Heleen van Doremalen en Joan de Ruijter in hun nieuwe boek: ‘Denken over democratie’.

In dit toegankelijke boek lezen we wat filosofen door de eeuwen heen hebben gezegd en geschreven over democratie en wat we daarvan kunnen leren in deze roerige tijd. Urgente actuele problemen, zoals LGBT-vrije zones en klimaatontkennende politici, worden aan de hand van verschillende denkbeelden ter discussie gesteld.

‘Denken over democratie’ is nu verkrijgbaar bij uw boekhandel!

April is de Maand van de Filosofie en dat betekent dat er de komende weken weer een scherp geprijsd filosofisch essay te koop is in de boekhandel. Dit jaar is dat het prachtige en urgente Vuurduin van Eva Meijer, dat voor slechts 4,99 euro in de winkel ligt.

Oud-Denker des Vaderlands Hans Achterhuis komt ook met een nieuw boek op 1 april: Geloof in geweld. Hierin onderzoekt hij de schijnbaar eeuwige relatie tussen religie en geweld. Zit geweld soms ingebakken in het DNA van religie? De nieuwe Hans Achterhuis is uitgegeven als hard back en kost 29,99 euro.

Wij wensen u een inspirerende Maand van de Filosofie toe.

Op 17 maart kiezen we wie er de komende vier jaar in de Tweede Kamer zitten en een aantal van de gekozen partijen zal samen een regering vormen. Deze generatie politici is de laatste die de kans heeft om een klimaatcatastrofe te voorkomen. Zij bepalen in wat voor wereld de jongeren van nu zullen leven. Om de politiek op te roepen klimaatbeleid prioriteit te geven, werd een ´Manifest voor klimaatrechtvaardigheid´ opgesteld. In het boek JONGEREN. KLIMAAT. NU. worden de negen punten uit het manifest uitgewerkt door wetenschappers, journalisten en activisten en Jan Terlouw schreef hierbij een voorwoord.

Nu verkrijgbaar bij uw boekhandel voor slechts 4,95 euro.

Het nieuwste boek van Naomi Klein is nu verkrijgbaar! Hoe je ALLES kunt veranderen biedt klimaatactivisten van 12 tot 112 alles wat je nodig hebt om de strijd tegen klimaatverandering op te voeren. Naomi Klein schreef het boek samen met Rebecca Stefoff die meerdere boeken over wetenschap en geschiedenis schreef voor jongeren. De mooie toegankelijke Nederlandse vertaling is van Pieter Streutker en het boek is vormgegeven door Marc Suvaal.

Het nieuwste boek van Maarten van Buuren heet ‘Quantum, de oerknal en God’ en gaat over de consequenties van Werner Heisenbergs ontdekking uit 1925 dat het gedrag van de kleinste deeltjes per definitie onbepaalbaar is. Van Buurens filosofische zoektocht brengt hem tot een nieuw inzicht over de oorsprong van de dingen: Aan afkoeling en verval gaat altijd een dynamische impuls vooraf en er is alle reden om deze ‘vormkracht’, die in de hele natuur aanwezig is, God te noemen.

‘Een betere inleiding in de quantummechanica dan dit boek ken ik niet. Aanrader dus.’ –  Robin Mattias Hurkens

‘Maarten van Buuren presenteert een wezenlijk andere kijk op wat ons ten diepste drijft’- Evdaimonia Academie op Kreta

Het hoge woord is eruit. Ook tijdens de feestdagen zullen we ons moeten houden aan de coronabeperkingen. Maar alles is nog niet verloren!!
Doe met de kortingsbon mee aan de actie van ´Niet roken maar koken´ en sla twee vliegen in één klap:
1. Haal voor de scherpe prijs van 14,95 een schitterend kookboek in huis waarmee zelfs de grootste kookkluns heerlijke gerechten op tafel tovert voor de vele kerstdiners in kleine kring.
2. Steun het goede doel. De opbrengsten van het boek gaan naar Stichting Rookpreventie Jeugd van longartsen Wanda De Kanter en Pauline Dekker. Zij strijden tegen het blootstellen van jongeren aan de verleiding van de sigaret en kunnen uw steun goed gebruiken.
Lemniscaat wenst u mooie feestdagen en een gezond 2021 toe!

Bij uitgeverij Lemniscaat is het boek ‘Big Tech. Hoe we onze privacy, vrije markt en democratie in de uitverkoop doen’ verschenen.
⁩Financial Times-journalist ⁦Rana Foroohar volgde de opkomst van grote techbedrijven als Amazon, Facebook en Google en schreef een zeer kritisch boek over hun invloed op de maatschappij en op onze persoonlijke levens.
De corona-crisis heeft ons nog afhankelijker gemaakt van online-diensten dan we al waren. Foroohar legt uit dat wij, de gebruikers, een klein groepje internetondernemers ongezond rijk en machtig maken en waarom dat onze samenleving ontwricht.
‘Een meesterlijke kritiek op de internetgiganten die nu onze wereld domineren.’ – The Guardian

‘Een zwaarwegende aanklacht tegen technologiebedrijven en hun invloed op alle facetten van ons leven.’ – The New York Times